۴٫کیفیت سود:
هرچه آگاهی دهنده اطلاعات صورت های مالی ببیشتر باشد، کیفیت سود بیشتر میشود و هر چه کیفیت سود بیشتر باشد، سرمایه گذاران ضریب واکنش سود را بیشتر برآورد میکنند چرا که آنها بهتر میتوانند عملکرد آتی شرکت را از روی عملکرد آتی شرکت استنباط کنند. بسیاری کیفیت سود را میزان تجدید نظرهای صورت گرفته در پیش بینیهای سود در زمان اعلام آن بیان میکنند. به هرحال این امر باعث ایجاد این سوال میشود که چرا سرمایهگذاران و تحلیلگران در پیشبینیهای خود در بسیاری از شرکتها در مقایسه با شرکتهای دیگر، تجدیدنظر میکنند. در دنیای عمل نمیتوان به راحتی کیفیت سود را محاسبه نمود زیرا احتمالات سیستم اطلاعاتی به صورت مستقیم قابل مشاهده نمیباشند. بندیوپادیا[۶۴] (۱۹۹۴) درشرکتهای نفت و گاز ضریب واکنش در برابر سود خالص تلاشهای موفقیت آمیز را با هزینه کامل مقایسه کرد(۳۹ شرکت ) او پیش بینی نمود :
شرکتهایی که از روش تلاش موفقیت آمیز استفاده میکنند دارای ضریب واکنش بالاتری هستند. پس هر چه کیفیت سود بالاتر باشد ضریب واکنش بالاتر است(قربان زاده،۱۳۹۱،ص۵۷).
لو و تیاگارایان[۶۵] (۱۹۹۳) از روش دیگری اثبات نمودند ضریب واکنش در شرکت هایی که سود خالص با کیفیت بالاتر هستند بالاتر بود همچنین استدلال میکنند که بین تداوم سود خالص وکیفیت سود رابطه مستقیم وجود دارد آنها ۱۲ مبنا که مورد استفاده تحلیگران بود شناسایی نمودند و از طریق دادن نمره ۱ یا ۰ به هر یک از ۱۲ مبنا مقدار کیفیت سود را محاسبه نمودند آنها به این نتیجه رسیدند ضریب واکنش شرکتهایی که دارای تداوم بالا و سود خالص با کیفیت بالابودند نسبت به شرکتهایی که دارای تداوم بالا و کیفیت سود پایین بودند بیشتر است .
مردای و فلاحی(۱۳۸۹) رابطه کیفیت سود با ضریب واکنش سود را برای شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار بررسی کردند. آنها در تحقیق خود برای کیفیت سود پنج علامت اساسی، (موجودی کالا،حساب دریافتنی، سودناویژه، هزینه اداری و فروش و اظهارنظرحسابرس) درنظر گرفتند و این سوال را مطرح کردند که آیا سرمایه گذاران در واکنش به تغییرات سود غیرمنتظره به کیفیت سود توجه میکنند؟ آنها برای پاسخ به این سوال این فرضیه را مورد آزمون قرار دادند:
“ضریب واکنش سود در شرکت های باکیفیت سود بالا، بزرگتر از شرکت های با کیفیت سود پایین است”. نتایج حاصل از تحقیقات آنها نشان داد که سرمایه گذاران در بورس اوراق بهادار تهران، هنگام واکنش به تغییرات سود غیرمنتظره، کیفیت سود شرکتها را در نظر نمیگیرند. به عبارت دیگر، در بورس اوراق بهادار تهران، کیفیت سود در واکنش بازار به تغییرات سود غیرمنتظره شرکتها، در مجموع اطلاعاتی مربوط به حساب نمیآید.
۵٫تداوم :
یکی از مهمنرین ابعاد کیفیت سود، تداوم(پایداری) سودآوری است. از آن جایی که سود جاری شاخصی خوب برای عملکرد آتی شرکت فراهم میسازد، لذا انتظار بر آن است که اخبار خوب یا بد سود که در آینده تداوم دارد باعث افزایش یا کاهش ضریب واکنش سود شوند(وکیلی فرد وهمکاران،۱۳۹۱). بنابراین این انتظاروجود دارد که هر چقدر خبرهای خوب و بد در مورد سود خالص جاری تداوم بیشتری درآینده داشته باشد ضریب واکنش بیشتر شود و اگر خبرخوب در خصوص عرضه موفقت آمیز یک محصول یا کاهش هزینه باشد واکنش بازار شدیدتر و ضریب واکنش بالاتری خواهد داشت نسبت به زمانی که ناشی از غیرمنتظره (فروش دارایی ثابت) باشد. تحقیق کرمندی و لیپ[۶۶](۱۹۸۷) نشان میدهد هر قدر تغییرات غیرمنتظره سود خالص آینده تداوم بیشتری داشته باشد ضریب واکنش بالاتر خواهد رفت.راما کریشنال و توماس [۶۷](۱۹۹۱) در تحقیق خود سه رویداد مربوط به سود خالص را شناسایی کردند :
– دائمی و انتظار بر این است که بصورت نامحدود تداوم یابد.
-موقت ،بر سود خالص سال جاری اثر بگذارد ولی بر سالهای آینده اثر نخواهد گذاشت .
-بر قیمت اثرگذار نیست ، تداوم صفر است .
در واقع سه نوع ضریب واکنش در برابرسود خالص وجود دارد که امکان دارد در یک صورت سود و زیان همه آنها وجود داشته باشد. کریشنال و توماس معتقدند به جای محاسبه میانگین ضریب واکنش باید هریک از این سه نوع را شناسایی و برای هر یک از آنها یک ضریب واکنش محاسبه نمایند تا قدرت سودآوری دائمی یا با دوام شرکت مشخص شود. هنگامی که تداوم سود خالص به ورای سال جاری برسد مقدار ضریب واکنش با نرخ بهره رابطه معکوس خواهد داشت. نکته دیگر در خصوص ضریب واکنش این است که تداوم آن میتواند به رویه های حسابداری شرکت بستگی داشته باشد. به عنوان مثال در روشهای استفاده از ارزش منصفانه(بازار) و ارزش تاریخی ضریب واکنش نسبت به خبرهای خوب مقادیر متفاوتی خواهد داشت. همچنین میتوان با انتخاب رویه حسابداری بخشهای تشکیل دهنده صورت سود و زیان را به گونه ای در آورد که تداوم به صفر برسد مثل رویه های ثبت هزینه های تاسیس و هزینه های تحقیق (قربان زاده،۱۳۹۱،ص۵۸).
۶٫شباهت بین انتظارات سرمایه گذاران :
سرمایه گذاران مختلف با توجه به اطلاعات قبلی و توانایی خود در ارزیابی اطلاعات صورتهای مالی، انتظارات متفاوتی از سود دوره های آتی شرکت دارند. میتوان این تفاوت ها را با استفاده از منابع اطلاعاتی عمومی کاهش داد. یکی از این منابع اطلاعاتی عمومی، پیش بینیهای توافقی بین تحلیلگران است. بنابراین هر قدر انتظارات سرمایه گذاران در مورد سود خالص آینده شرکت شباهت بیشتری به هم داشته باشد اث

برای دانلود متن کامل این فایل به سایت torsa.ir مراجعه نمایید.

ر هر دلار از سود غیرعادی به قیمت سهم بیشتر خواهد بود هر قدر پیش بینی تحلیلگران دقیقتر باشد(ثابت بودن سایر عوامل) انتظارات آنها نسبت به سود خالص آینده شباهت بیشتری خواهد داشت در نتیجه ضریب واکنش بالاتر خواهد رفت (قربان زاده،۱۳۹۱،ص۵۹).
۷٫فرصت رشد
چنانچه خبرخوب مربوط به سود خالص موید فرصت رشد باشد، ضریب واکنش در برابر سود خالص بالا خواهد بود. کالینز و کوتاری(۱۹۸۹) مدارک وشواهدی ارائه نمودند مبنی بر اینکه در مورد شرکتهایی که بازار برای آنها فرصت های رشد در نظرمی گیرد ضریب واکنش بیشتر است آنها برای محاسبه فرصت رشد از نسبت ارزش بازار حقوق صاحبان سهام به ارزش دفتری آن استفاده کردند و دلیل آنها این بود که بازار کارا ازفرصت رشد آگاه است آنها مشاهده نمودند که بین این نسبت و ضریب واکنش رابطه مستقیم وجود دارد.
۸٫توان اگاهی دهندگی قیمت
قیمت بازار شامل تمام اطلاعاتی است که افراد درباره شرکت میدانند و بخشهای زیادی از این اطلاعات را سیستم حسابداری با اندکی تاخیرشناسایی میکند. متعاقبا بافرض یکسان بودن شرایط هرچه قیمت اطلاعات بیشتری را تبیین کند محتوای اطلاعاتی سود حسابداری کمتر و ضریب واکنش سود پایین ترخواهد بود. یکی از علائمی که نشان دهنده بار اطلاعاتی قیمت، اندازه شرکت است. شرکتهای بزرگ بیشتر هستند و موردنظر رسانههای خبری قرارمیگیرند. با این وجود تحقیقی را ایستن و زمجوزکی[۶۸] انجام دادند و به این نتیجه رسیدند که اندازه و بزرگی شرکت نمی تواند به عنوان متغیر عمده اندازه و ضریب واکنش سود را توجیه کند. دلیل آن نیز این است که به همان میزان که اندازه شرکت نشان دهنده بار اطلاعاتی قیمت سهام است، نشان دهنده سایر ویژگی ها مانند ریسک یا رشد سودآوری نیزمیباشد. اگر این عوامل کنترل شوند تقریبا هر نوع تاثیر با اهمیتی ازسایر عوامل بر روی ضریب واکنش سود از بین می رود.
۹٫ترکیب هیئت مدیره :
فرض بر این است که هرچه تعداد اعضای مستقل بیشتر باشد یکپارچگی اطلاعات مالی به وسیله محدود کردن توانایی مدیریت در دستکاری در سود افزایش مییابد. مدیران مستقل وسیله ای برای نظارت بر مدیریت و افزایش اطمینان هستند تا به این وسیله مدیران در جهت منافع سرمایه گذاران تصمیمگیری کنند. مدیران مستقل هیچ ارتباط قراردادی با شرکت نداشته بلکه ارتباط آنها به صورت آزاد و مستقل از شرکت میباشد و این امر باعث میشود تا وظیفه خود را به گونه ای مستقل از شرکت انجام دهند . بنابراین تقاضا برای سهام شرکتهایی که نسبت اعضای مدیران مستقل به کل اعضای هیاتمدیره بیشتری دارند، افزایش مییابند که این امر باعث افزایش قیمت و بازده سهام این شرکت ها شده و در نتیجه ضریب واکنش سود افزایش مییابد (قربان زاده،۱۳۹۱،ص۶۰).
۱۰٫کیفیت حسابرسی :
حسابرس اطمینان میدهد که صورتهای مالی از تمام جنبه های با اهمیت مطابق استانداردهای حسابداری و به گونه ای منصفانه تهیه شده است. بنابراین کیفیت بالای حسابرسی به عنوان نماینده ای برای افزایش اعتبار بخشی به صورتهای مالی در نظر گرفته میشود. در این زمینه تحقیقات به نتایج متفاوتی دست یافته اند که به دو دسته تقسیم میشوند.
دسته اول :
میتوان به تحقیق تهو و وونگ(۱۹۹۳) اشاره کرد.آنها بیان کردند که کیفیت حسابرسی دارای رابطه مثبت با ضریب واکنش سود میباشد.
دسته دوم :
این دسته ازتحقیقات بیشتر مورد پذیرش بازار و نیز درعمل مشاهده شده است به نتیجه متفاوت با تحقیقات دسته اول دست یافته اند.
در مورد تحقیقات دسته دوم برخی از محققان از قبیل مولیانی[۶۹] و همکاران، هاپساری و ریاتنو[۷۰] بیان کردند، از آن جایی که سرمایه گذاران فقط به عدد سود و نه به درستی و صحت آن توجه میکنند، لذا کیفیت حسابرسی بر ضریب واکنش سود اثری قابل توجه ای ندارد (قربان زاده،۱۳۹۱،ص۶۰).
۲-۱۱-۴) تغییرپذیری ضریب واکنش سود
پژوهشهای بازار سرمایه که از مدل رگرسیون استفاده میکنند نشان میدهد که رفتار ضریب واکنش سود متغیر است. همچنین مطالعات بیشتری که در بخشهای مختلف بازار(پنل ها) انجام شد و از آن جمله تحقیقات لیو، تغییرپذیری ضریب واکنش سود را به اثبات رساند. مطالعات هریس و ایسترن[۷۱] که بر دستههای مختلف شرکتها در دورههای مشخص زمانی انجام شد، نشان داد که ضریب واکنش سود بیشتر، ازسطح سود(درآمد) سازمانها متاثر است، تا از تغییرات آن. البته انتقادی که به تغییرات لیو وارد شد و همچنان به قوت خود باقی است، پایین بودن ضریبR2 در برازش دادههای حاصل از پژوهش بود. این موضوع به تحقیقات ایسترن و هریس در سال ۱۹۹۲ منجر شد، تا اثر رگرسیون بازدهی بر حسب سود تجمعی درافق بلندمدت ۱۰ ساله را بررسی کنند. نتیجه تحقیق آنها ضریب مربعات خطای رگرسیون را تا سطح ۶۳ درصد افزایش داد. موضوع دیگری که توسط محققین مورد توجه قرار گرفت، جایگزینی پورتفولیوها به جای شرکت ها به عنوان واحدهای موردتحلیل در بررسی تغییرپذیری ضریب واکنش سود و دخیل کردن متغیرهای مستقل بیشترنظیر اندازه، پایداری، بتا و رشد در رگرسیون بود. اولسان[۷۲] نشان داد که مطالعه پورتفولیو به عنوان واحد مورد بررسی برای تخمین تخمین ضریب واکنش سود، تا حدود یک ماه باعث کاهش تغییر پذیری ضریب واکنش سود میشود. برخی از تحقیقاتی که بعدا انجام شد، نتایج اولسن را تاییدکرد. درمقابل، مطالعات ایسترن و هریس نشان از تغییر بسیار محسوس و مشخص در ضریب واکنش سود در زمانی د
ارد که واحدهای مورد بررسی، شرکتها هستند. تاثیر اضافه شدن متغیرهای بتا، پایداری، رشد و اندازه توسط کالینز وکوتاری بررسی شد. نتایج بررسی نشان داد که به استثنای بتا، ورود سایر پارامترهای مورد بررسی در مدل رگرسیون، تاثیرمعناداری در تغییر اندازه ضریب واکنش سود دارد. همچنین متغییردیگری که به عنوان یک پارامتر تاثیرگذار بر روی ضریب واکنش سود شناخته شد، فرصت رشد سازمان بود (وکیلی فرد وهمکاران،۱۳۹۲،ص۴).
نتایج تحقیقاتی که اخیرا در این زمینه صورت گرفته است، نشان میدهد که برخی دیگر از فاکتورهای درون سازمانی بر روی ضریب واکنش سود تاثیر گذارند. برخی از این پارامترها عبارتند از:
ساختار هزینه درجه رقابت پذیری، نسبت سود تقسیم شده و نظر حسابرس. همچنین تحقیقاتی که در مورد اثر گذاری پارامترهای اقتصادی صورت گرفته است.
برخی از پارامترهای اقتصادی تاثیرگذار بر ضریب واکنش سود را مشخص نمود که عبارتند از :
میزان تولید، تغییرات نرخ بهای ارز و تغییرات در صنعت نفت و گاز (کیم و ویلت، ۲۰۰۶).
۲-۱۲) تبیین رابطه کیفیت حسابرسی و ضریب واکنش سود
اگوستین اوکلیه[۷۳] (۲۰۱۴) رابطه بین کیفیت حسابرسی با ضریب واکنش را بررسی اینگونه تبیین میکند:
ضریب واکنش سود، تخمینی از تغییر در قیمت سهام یک شرکت را با توجه به اطلاعات ارائه شده در اعلام درآمد شرکت است. هر دو تئوری علامت‏دهی و تئوری قیمت گذاری آربیتراژ رابطه‏ی نظری بین اطلاعات را توضیح می‏دهند که برای شرکت‏کنندگان بازار شناخته شده هستند و برای شرکت‏کنندگان بازار در موردحقوق خاص (سهم معمول از یک شرکت خاص) و قیمت آن حق شناخته شده هستند.
بر اساس فرضیه بازار کارا، انتظار میرود قیمت سهام در مجموع منعکس کننده تمام اطلاعات مربوطه را در زمان داده باشد. از شرکت‏کنندگان بازار با اطلاعات عالی انتظار می‏رود تا زمانی که قیمت سهم به طور مؤثر اطلاعات را حفظ می‏کند، آنها را استخراج کنند.
ECR ها عمدتاً در تحقیقات حسابداری و مالیه استفاده می‏شدند. به ویژه، اینکه در تحقیقات تئوری اثباتی حسابداری برای توضیح نظری چگونگی واکنش بازارها درمقابل رویدادهای اطلاعاتی متفاوت مورداستفاده قرار می‏گیرند.