پایا ن نامه تولید ناب و عملکرد بازرگانی

تشریح تولید ناب

راهبردهاي فراسازماني توسعه تفكرناب

منظور از راهبردهای فراسازمانی برای توسعه تفکر ناب، ایجاد وضعیت خاص در سازمان­ها است که برخی از اصول آن عبارتند از (متقی و رضایی، 1384: 92):

  • ايجادمحيطرقابتيسالموشفاف: اِعمالالزامدستوریبراینيلبهپيادهسازیعملياتنابباروحآنسازگارنيستوبااصلكششدرتفكرنابهمخوانيندارد. حمایتهایماليدولتبرایانجامچنينپروژههایينيزراهحلاساسينيستوبانگاهنظاممند،نهتنهانتایجموقتيدارد،بلكهعوارض جانبينيزبهمراهخواهدداشت. بنابراین،ایجادیکمحيطرقابتيسالموشفافدرفضایصنعتكشوریكيازمهمتریناركانتوسعه صنعتكشوروفرهنگنابخواهدبود. محيطيكهشایستهسالاریوارزشمداریجانشينرابطهبازیهاورانتخواریهاشدهوفاصله واقعيصنعتكشورراباصنایعروزدنيابهروشنينشاندهدوانگيزهلازمبرایاستفادهبهينهازمنابعومبارزهواقعيباهرگونهاتلافرا فراهمآورد.
  • شناختابعادمختلفتوليدناب: درحوزهنظری،توليدنابهنوزبهعنوانیکتفكرنوینوفراگيركمترشناختهشدهاستتاجایيكهبعضاًدركنارشيوههایيچون كانبانویانظامآراستگيقراردادهميشودكهدرتوليدنابتنهابهعنوانیکابزارمطرحاست. درحوزهعملنيز اجرایعملياتنابمعمولاًبهكفكارگاهمحدودميگردد.

2-35) اصول تولید ناب

نه اصل شناسایی شده که در این پایان نامه به عنوان اصول اجرای تولید ناب به­کارگیری شده است بر اساس تحقیق کارلسون و آهلشتروم [1]در سال 1996 طبق تعریف ذیل می­باشد (جعفرنژاد، 1390: 208):

  • حذف اتلاف: هدف و فلسفه تولید ناب کاهش در میزان هزینه هاست این هدف از طریق حذف اتلاف (هرچیزی که ارزشی بر محصولات ایجاد نکند) تحقق یابد. به هر چیزی که مشتری به ازای آن حاضر به پرداخت پول نباشد اتلاف گفته می شود و در نتیجه باید حذف گردد (جعفرنژاد، 1390: 211). اتلاف حاصل از تولید اضافی و بیش از دریافت تقاضا[2]، که هم شامل زمان می شود و هم مقدار؛ یعنی تولیدی بیش از نیاز مشتری و زودتر از سفارش او و در کل عبارتند از(ابوترابی، 1390: 52):
  • اتلاف حاصل از تاخیر ها و انتظارات : که شامل انتظار افراد برای ماشین­ها، مواد اولیه، ابزار ، نگهداری و … و نیز انتظار ماشین ها برای افراد،ابزار ، مواد خام و… می باشد.
  • اتلاف حاصل از حمل و نقل غیر ضروری مواد
  • اتلاف حاصل از پردازش بیش از حد قطعات[3]: به خاطر طراحی ضعیف ابزار یا قطعه
  • اتلاف حاصل از موجودی­ها[4]: که شاملمواد اولیه ، نیم ساخته، محصول و در نهایتا کالای در راه است. در عرصه تولید ناب بسیار سخن ازکاهش موجودی­ها برای شناسایی دقیق مشکلات و نواقص راه تولید است. چراکهموجودی زیاد می تواند بسیاری از عیوب و مشکلات تولید را را پنهان کند.
  • اتلاف حاصل از حرکات غیر ضروری کارکنان: هر حرکتی از کارکنان و ماشین آلات، که برافزایش ارزش کالای تولیدی اثری نداشته باشد.
  • اتلاف حاصل از طراحی ناقص: طرحی که نیاز های مشتری را در نظر نمی گیرد.
  • اتلاف حاصل از تولیدات معیوب[5]: که متشکل از انواع ضایعات و دورانداختنی ها در جریان تولید، دوباره کاری ها و برگشت مشتریان است.
  • بهبود مستمر:هنگامی که یک سامانه تولید به­طور پیوسته تولید می­یابد تنها هدف آن را می توان کمال نامید، اگر حذف اتلاف به­عنوان زیربنایی ترین اصل تولید ناب باشد بی شک تولید مستمر رامی توان در جایگاه بعدی قرار داد (جعفرنژاد، 1390: 211) . بهبودمستمربهمعنايکسبرضايتبهعلتانجاميکفرايندياکارخوبنيست، بلکهتلاشبرايبهبود آنفرايندياکاراست. بهبودمستمربهوسيلهترکيبکردناندازهگيريهايفرايندوحلگروهيمشکلات درتمامفعاليتهايکاريتکميلميشود (عظيمي، 1389: 12) .

جهتارتقاسطحکیفیوبهبودفعالیتهایسازمان (کلیهیفعالیتهابهویژهفعالیتهایمربوطبه بهبودمحصول،فرآیندوخدماتدرشرکت)،ایجاد وبرپاییسامانهایباهدفاستقرارفرهنگبهبود مستمرومداوم،وبهکارگیریروشهاوابزارهای بهبودمستمر،برایدستیابیوبهبوداهدافکیفی وخطمشیکیفیت،کاهشانحرافات،کاهش ضایعاتتارسیدنبهضایعاتصفر،افزایشکارایی فرآیند،وبهبودکیفیتوخدماتوقیمتمحصول بهنفعمشتریانبهصورتمستمردرشرکت،ضروری میباشد. محدودهیکاربرداینسامانه،کلیهیموضوعات مرتبطباجهتگیریسازمانبهمنظوررسیدنبه اهدافکیفیوکمیودرخصوصموضوعاتیازقبیل مواردزیرمیباشد (میرقربانی، 1391: 13):

  • استفادهیبهینهازفضایموجود؛
  • کاهشنوساناتوتغییراتبیشازحد؛
  • کاهشزمانتعمیرات؛
  • کاهشتوقفماشینآلات؛
  • کاهشزمانتنظیمات(قالب،راهاندازیو) …؛
  • افزایشظرفیتتولید؛
  • افزایشتواناییفرآیند؛
  • کاهشضایعاتودوبارهکاری؛
  • کاهشجابهجاییبیشازحدمواد؛
  • کاهشچرخهیزمانیتولید؛
  • جلوگیریازاتلافنیرویانسانیومواد؛
  • کاهشهزینههایکیفی؛
  • افزایشتوانمندیهایسامانهیاندازهگیری؛
  • جلبرضایتمشتریوکلیهموضوعاتوموارد مطرحشدهدرکمیتههایکاریوجلساتبازنگری مدیریت.

 

[1]– KarlssonAnd Ahllestrom

[2]– Overproduction

[3]– Over Processing

[4]– Inventories

[5]– Defective Production